– ಶಬ್ಬೀರ್ ಅಹ್ಮದ್ ಶ್ರೀನಿವಾಸಪುರ
ಸಮಾಜದ ಸರ್ವಾಂಗೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣವೇ ಮೂಲಾಧಾರ. ವಿದ್ಯಾವಂತ ಸಮಾಜವೇ ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಸಮಾಜ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೂ, ಇಂದಿಗೂ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಗಂಡು ಮಗು ಎಂಬ ಅಸಮಾನ ಮನೋಭಾವ ಕೆಲವೆಡೆ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವುದು ಆತಂಕಕಾರಿ ವಿಚಾರ. ಸಂವಿಧಾನವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರೂ, ಆ ಹಕ್ಕುಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನ ನೆಲಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಮಾನವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯವು ಇನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿವಾರಣೆಯಾಗಿಲ್ಲ.
ಶಿಕ್ಷಣವೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯ ಕೀಲಿಕೈ
ಶಿಕ್ಷಣ ಕೇವಲ ಅಕ್ಷರಜ್ಞಾನವಲ್ಲ; ಅದು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ನಿರ್ಮಾಣದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಮಗು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು, ತಾರ್ಕಿಕ ಚಿಂತನೆಗೆ ಪೂರಕವಾದ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಶಿಕ್ಷಣ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ದೊರಕಬೇಕಾದದ್ದು. ಆದರೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಹಾಗೂ ಹಿಂದುಳಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಶಾಲೆ ಬಿಟ್ಟು ಮನೆಕೆಲಸ, ಸಹೋದರರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅಥವಾ ಅಕಾಲಿಕ ವಿವಾಹದ ಹೊರೆ ಹೊರುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ.
ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವ ಕಾರಣಗಳು
ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದ ದೂರವಾಗಲು ಹಲವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರಣಗಳಿವೆ. ದಾರಿದ್ರ್ಯ, ಪಾಲಕರ ಅನಕ್ಷರತೆ, ಪೋಷಕರ ಜಗಳ , ಸುರಕ್ಷತಾ ಆತಂಕ, ಬಾಲ್ಯವಿವಾಹ, ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಲದ ಬಾಧೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಶಾಲೆಗಳ ದೂರ ಹಾಗೂ ಸಾರಿಗೆ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಡೆತಡೆಗಳಾಗಿವೆ. ಕೆಲ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಓದಿ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ ? ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಮನೋಭಾವ ಇನ್ನೂ ಜೀವಂತವಾಗಿದೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಚಿಂತನೆಗಳು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಅಂಧಕಾರಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದ ವಂಚಿತಳಾದ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಕೇವಲ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಕುಟುಂಬ ಹಾಗೂ ಸಮಾಜದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ ಹಿಂದುಳಿದ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಅದೇ ವೇಳೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಕುಟುಂಬ, ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಗೆ ದಾರಿ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸಮಾಜ ಇನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ.
ಶಿಕ್ಷಿತ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಬಲಿಷ್ಠ ಸಮಾಜದ ಅಡಿಪಾಯ
ಶಿಕ್ಷಿತ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಒಂದು ಕುಟುಂಬದ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ. ಆಕೆ ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗರೂಕಳಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಬಾಲ್ಯವಿವಾಹ, ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆ, ತಾಯಂದಿರ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ ಇತ್ಯಾದಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ನಿವಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗಳಾದಾಗ ಕುಟುಂಬದ ಆದಾಯ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುತ್ತದೆ, ಬಡತನದ ಚಕ್ರ ಮುರಿಯುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ
ಐಎಎಸ್, ಐಪಿಎಸ್, ಕೆಎಎಸ್, ಸಿಎ, ಪೈಲಟ್ಗಳು, ವಕೀಲರು, ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ,
ವೈದ್ಯರು, ಇಂಜಿನಿಯರ್ಗಳು, ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಶಿಕ್ಷಕರು, ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿಗಳು, ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು, ಸೈನಿಕರು ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸಾಧನೆಗಳ ಹಿಂದೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಎಂಬ ಶಕ್ತಿಯೇ ನಿಂತಿದೆ.
ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಮೌಲ್ಯಾಧಾರಿತ ಶಿಕ್ಷಣ ಅಗತ್ಯ
ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣದ ಜೊತೆಗೆ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣವೂ ಅಷ್ಟೇ ಮಹತ್ವದ್ದು. ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಪರ ಕೌಶಲ್ಯವಲ್ಲ, ಮೌಲ್ಯಾಧಾರಿತ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುವುದು ಅತ್ಯಾವಶ್ಯಕ. ಲಿಂಗಸಮಾನತೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಗೌರವ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ, ಕಾನೂನು ಅರಿವು ಇಂತಹ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಕಲಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಭೇದಭಾವರಹಿತ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಧ್ಯ.
ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಲಿಂಗಸಮಾನತೆಯ ಪಾಠಗಳು, ಸಹಪಾಠಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನ ವರ್ತನೆ, ಕ್ರೀಡೆ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು–ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಇದರಿಂದ ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಸಮಾನತೆ ಎಂಬ ಮೌಲ್ಯ ಸಹಜವಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬರುತ್ತದೆ.
ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಪಾತ್ರ
ಹೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರ ಹಲವು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಬೇಟಿ ಬಚಾವೋ , ಬೇಟಿ ಪಢಾವೋ ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಉಚಿತ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು, ಶಾಲಾ ವಸ್ತ್ರ, ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಬಿಸಿಯೂಟ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ, ವಸತಿ ಶಾಲೆಗಳು, ಬಾಲಕಿಯರ ವಸತಿ ನಿಲಯಗಳು, ಮುಂತಾದ ಯೋಜನೆಗಳು ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ.
ಆದರೆ ಯೋಜನೆಗಳ ಘೋಷಣೆ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗದು. ಅವುಗಳ ಪ್ರಯೋಜನ ಅರ್ಹ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಲುಪುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಶಾಲಾ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಗಳು, ಶಿಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ಪೋಷಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಪೋಷಕರ ಪಾತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದು
ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ಣಾಯಕ. ಮನೆಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೇ ಹೆಣ್ಣು , ಗಂಡು ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ತೊಡೆದು ಹಾಕಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಮಾಜಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಸಾಧ್ಯ. ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಸಮಾನ ಪ್ರೀತಿ, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದರೆ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಬೆಳೆದುಬರುತ್ತದೆ. ಮಗಳು ಪರಾಯಿಧನ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಮಗಳು ಶಕ್ತಿ ಎಂಬ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಯ ಇದು.
ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಶಾಲೆಗೆ ಕಳುಹಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅವರ ಕಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುವುದು, ಶಿಕ್ಷಕರೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುವುದು, ಮಕ್ಕಳ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಪೋಷಕರ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಶಿಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ಸಮಾಜಮುಖಿ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿ
ಶಿಕ್ಷಕರು ಕೇವಲ ಪಠ್ಯ ಬೋಧಕರಲ್ಲ; ಅವರು ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ, ಸಹಾನುಭೂತಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರ ಪಾತ್ರ ಅಪಾರ. ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಪಾಲಕರ ಸಭೆಗಳು, ಸಮುದಾಯ ಸಂಪರ್ಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮನೆಮನೆಗೆ ತಲುಪಿಸಬೇಕು.
ಸಮಾಜಮುಖಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು, ಸ್ವಯಂಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸಹ ಶಿಕ್ಷಣ ಜಾಗೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಬೇಕು. ಬಾಲ್ಯವಿವಾಹ, ಶಾಲೆ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವ ಮಕ್ಕಳ ಸಮಸ್ಯೆ, ಬಾಲಕಾರ್ಮಿಕತೆ ವಿರುದ್ಧ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಇಂದಿನ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಸಮಾನ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಮಾನ ಭವಿಷ್ಯ
ಹೆಣ್ಣು ಮಗು , ಗಂಡು ಮಗು ಎಂಬ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ತೊಡೆದು ಹಾಕಿ ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ ಒದಗಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಮಾನ, ನ್ಯಾಯಯುತ ಮತ್ತು ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಧ್ಯ. ಶಿಕ್ಷಣವೇ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ನಿವಾರಣೆಯ ಶಸ್ತ್ರ, ಅಜ್ಞಾನ ನಿವಾರಣೆಯ ದೀಪ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ.
ಇಂದು ನಾವು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಹೂಡುವ ಹೂಡಿಕೆಯೇ ನಾಳೆಯ ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶಿಕ್ಷಣ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶ ಎಂಬ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತರಲು ಸರ್ಕಾರ, ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕ ಕೈಜೋಡಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಹೆಣ್ಣು, ಗಂಡು ತಾರತಮ್ಯರಹಿತ ಶಿಕ್ಷಣವೇ ಬಲಿಷ್ಠ ಭಾರತದ ಭದ್ರ ಅಡಿಪಾಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.
