ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಕೊಂಕಣಿ ಹೃದಯಗಳನ್ನು ಕುಣಿದಾಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದ ಅಮರ ಧ್ವನಿ

Article By; Archibald Furtado

ಮಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೊಂಕಣಿ ಗಾಯಕ, ಸಂಯೋಜಕ, ಸಂಗೀತಗಾರ ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ನಿಜವಾದ ಪುತ್ರನಿಗೆ ಗೌರವ
ನಮ್ಮನ್ನು ರಂಜಿಸುವ ಗಾಯಕರಿದ್ದಾರೆ.
ನಮಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡುವ ಗಾಯಕರಿದ್ದಾರೆ.
ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವರ ಧ್ವನಿಗಳು ಒಂದು ಜನರ ಸಾಮೂಹಿಕ ಸ್ಮರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗುವ ಅಪರೂಪದ ಕಲಾವಿದರಿದ್ದಾರೆ.

ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಆ ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಅಮೂಲ್ಯ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು.

ಕೊಂಕಣಿ ಪ್ರಿಯರ ಪೀಳಿಗೆಗೆ, ಅವರ ಹೆಸರು ಮಧುರ, ಲಯ, ಹಾಸ್ಯ, ಪ್ರಣಯ, ನಾಸ್ಟಾಲ್ಜಿಯಾ ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರಿನ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತದ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಚೈತನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗದಂತೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಅವರ ಸ್ಪಷ್ಟ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ರೋಮಾಂಚಕ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಅವರನ್ನು ಕೊಂಕಣಿ ಮನರಂಜನೆಯ ಸುವರ್ಣ ಯುಗದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಪಾತ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು.
ಆದರೆ ದಂತಕಥೆಯ ಗಾಯಕನ ಹಿಂದೆ ಅಷ್ಟೇ ಗಮನಾರ್ಹ ಮಾನವ – ಸರಳ, ವಿನಮ್ರ, ಸಮೀಪಿಸಬಹುದಾದ ಮತ್ತು ಖ್ಯಾತಿಯ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಕ್ತ.

ಅದು ನನಗೆ ನೆನಪಿರುವ ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ.

ಒಬ್ಬ ದಂತಕಥೆ ಹುಟ್ಟಿದೆ
ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಕೇವಲ ಗಾಯಕನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.
ಅವರು ಗಾಯಕ, ಸಂಯೋಜಕ, ಗೀತರಚನೆಕಾರ, ಸಂಗೀತಗಾರ ಮತ್ತು ರಂಗ ಕಲಾವಿದರಾಗಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಮಂಗಳೂರಿನ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಅದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಜನಪ್ರಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನೀಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.

ಅವರು ಕೊಂಕಣಿ ಮಧುರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ, ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಲಯವನ್ನು ನೀಡುವ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರೊಂದಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವ ಅಪರೂಪದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.

ಅವರ ಸಂಗೀತವು ನಮ್ಮ ಮಣ್ಣಿನ ಸುವಾಸನೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಿತು.

ಇದು ಉತ್ಸಾಹಭರಿತ, ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ಹಾಸ್ಯಮಯ ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿತ್ತು.

ಕೊಂಕಣಿ ರಂಗಭೂಮಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಸಂಬಂಧವು ಅವರ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಅವರು ಹಲವಾರು ಕೊಂಕಣಿ ರಂಗ ನಿರ್ಮಾಣಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಜಗತ್ತಿನ ಕೆಲವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹೆಸರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.

ಅವರ ಸಂಗೀತವು ಮಂಗಳೂರಿನ ಆಚೆಗೂ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿತು.

ರೇಡಿಯೋ, ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್‌ಗಳು, ರಂಗ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿ ವಲಸೆಗಾರರ ​​ಮೂಲಕ, ಅವರ ಹಾಡುಗಳು ಬಾಂಬೆ, ಗೋವಾ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಕೊಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದವು.

“ಯೇ ಯೇ ಕತ್ರಿನಾ” – ಯುಗಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಹಾಡು

ಅವರ ಅನೇಕ ಕೊಡುಗೆಗಳಲ್ಲಿ, “ಯೇ ಯೇ ಕತ್ರಿನಾ” ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಈ ಹಾಡು ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ನೆಚ್ಚಿನ ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾದ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಅದರ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಲಯ ಮತ್ತು ಸ್ಮರಣೀಯ ಪ್ರಸ್ತುತಿಯು ಅದನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೊಂಕಣಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಮೀರಿ ಕೊಂಡೊಯ್ದಿತು.

ಜನರು ಕೇವಲ ಕೇಳದೆ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಅಪರೂಪದ ಉಡುಗೊರೆಯನ್ನು ಹೆನ್ರಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು – ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದರು, ಅವುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದರು.

ಅವರ ಸಂಗೀತವು ಜನರನ್ನು ಚಲಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

ಇದು ಜನರನ್ನು ನಗುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

ಇದು ಜನರನ್ನು ಹಾಡುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

ಮತ್ತು ಇದು ಕೊಂಕಣಿ ಕೂಟಗಳನ್ನು ಜೀವಂತಗೊಳಿಸಿತು.

ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್ ಕಲಾವಿದರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನವರಾಗಿದ್ದರು.

ಅವರು ಪದದ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮನರಂಜಕರಾಗಿದ್ದರು.

ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಸಂಪರ್ಕ

ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರ ಕಥೆಯು ಮುಂಬೈನ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ನರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಅಧ್ಯಾಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ನರ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿರುವ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ​​(SPA), ಬಾರ್ಕುರ್ – ಮುಂಬೈ, ಮಾರ್ಚ್ 17, 1988 ರಂದು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು.

ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ನರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿ, ಸ್ನೇಹವನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿ, ತಮ್ಮ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಆನಂದಿಸಬಹುದಾದ ನವೆಂಬರ್ ಮೊದಲ ವಾರದಲ್ಲಿ ದೀಪಾವಳಿ ರಜಾದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮನರಂಜನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುವುದು ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಸಮುದಾಯದ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು.

ಆದರೆ SPA ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮೊದಲೇ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಯುವಕರು ಬಲವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದರು.

1985 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಯುವಕರ ವೇದಿಕೆಯಾದ SPCYA, 1986 ರ ನವೆಂಬರ್ 2 ರಂದು ಮಜ್ಗಾಂವ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಮೇರಿಸ್ ಆಡಿಟೋರಿಯಂನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಲ್ಫಿ ರೆಬಿಂಬಸ್ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಸ್ಮರಣೀಯ ಕೊಂಕಣಿ ನಾಟಕ “ಮೊಗಾಚಿ ದೇಶ್ವಾಟ್” ಅನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿತು.

ಇದು ಅದ್ಭುತ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಂಡಿತು.

ಸಭಾಂಗಣವು ತುಂಬಿ ತುಳುಕುತ್ತಿತ್ತು.

ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹನ್ನೆರಡು ಅಮರ ಹಾಡುಗಳು ಮಾಂತ್ರಿಕತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನವು ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಸ್ಮರಣೆಯಾಯಿತು.
ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ, ನವೆಂಬರ್ 1987 ರಲ್ಲಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬೇಡಿಕೆಯು ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಮರಣೀಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ತಂದಿತು – ನವೆಂಬರ್ 7 ರಂದು ವಿಲ್ಫಿ ಮ್ಯೂಸಿಕಲ್ ನೈಟ್.

ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ, ಸೇಂಟ್ ಮೇರಿಸ್ ಆಡಿಟೋರಿಯಂ ತುಂಬಿ ತುಳುಕುತ್ತಿತ್ತು.

ಅನೇಕ ಜನರು ನಿಂತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಬೇಕಾದ ಉತ್ಸಾಹ ಎಷ್ಟಿತ್ತೆಂದರೆ.

ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಸಮುದಾಯವು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕೊಂಕಣಿ ಮನರಂಜನೆಗಾಗಿ ಅಗಾಧವಾದ ಹಸಿವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು.

ಆದ್ದರಿಂದ, SPA ಮುಂಬೈ ತನ್ನ ಮನರಂಜನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಹೊಸ ಮುಖವನ್ನು ಹುಡುಕಿದಾಗ, ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರ ಆಯ್ಕೆಯು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮತ್ತು ಅರ್ಹವಾಗಿತ್ತು.

ಸ್ಮರಣೀಯ “ಹೆನ್ರಿ ನೈಟ್”
ಮತ್ತು ಹೆನ್ರಿ ನೈಟ್ ಕೂಡ ಬಂದಿತು.

ಸ್ಥಳವು ಮತ್ತೆ ಪರಿಚಿತ ಸೇಂಟ್ ಮೇರಿಸ್ ಆಡಿಟೋರಿಯಂ, ಮಜ್ಗಾಂವ್ ಆಗಿತ್ತು, ಇದು ಈಗಾಗಲೇ ವಿಲ್ಫಿಯ ಮರೆಯಲಾಗದ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಸಂಜೆಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿತ್ತು.

ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊಸ ಸಂಗೀತದ ಪರಿಮಳವನ್ನು ತಂದಿತು.

ಅವರ ಹೆಸರು ಮಾತ್ರ ಅಗಾಧವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿತು.

ಮತ್ತು ಮೋಡಿಮಾಡುವ ರೀನಾ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ತ್ವರಿತ ಹಿಟ್ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಯಿತು.
ಹೆನ್ರಿಯವರ ಸಂಗೀತ ಪ್ರದರ್ಶನವು ಸಂಜೆಯ ಹೃದಯಭಾಗವನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು, ಆದರೆ ನಮ್ಮದೇ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಕಲಾವಿದರು ಹ್ಯಾರಿಬಾಯ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾಡಿದ “ತಮಾಸೊ” ಎಂಬ ಪ್ರಹಸನವು ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗೆ ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ನಾಟಕೀಯ ಮನರಂಜನೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿತು.

SPA ಮುಂಬೈಗೆ, ಇದು ಪ್ರೇರಿತ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ನರಿಗೆ, ಇದು ಮತ್ತೊಂದು ಮರೆಯಲಾಗದ ಸಂಜೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಮತ್ತು ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ, ಹೆನ್ರಿ ನೈಟ್ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ರಂಗಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ತರುವ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಯಿತು.

ದಂತಕಥೆಯೊಂದಿಗೆ ನನ್ನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮುಖಾಮುಖಿ

ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತ ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರ ಮಾತುಗಳು ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಮೀರಿವೆ.

ಅವರನ್ನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಸೌಭಾಗ್ಯ ನನಗೆ ಸಿಕ್ಕಿತು.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಾನು ರಿಚರ್ಡ್ಸನ್ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ, ಮತ್ತು ಹೆನ್ರಿಯವರ ಕಚೇರಿಯೂ ಮುಂಬೈನ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅದೇ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿತ್ತು.

ನಾವು ಊಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದೆವು.

ಆಗಲೇ, ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಖ್ಯಾತಿಯ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿದ್ದರು.

ಅವರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಅಪಾರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದವು.

ಅವರು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದರು.

ಅವರು ಒಬ್ಬ ತಾರೆಯಾಗಿದ್ದರು.

ಆದರೆ ನಾನು ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದಾಗಲೆಲ್ಲಾ, ನನಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನಿಸಿದ್ದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ವಿಷಯ.

ಅವರ ಸರಳತೆ.

ಯಾವುದೇ ಅಹಂ ಇರಲಿಲ್ಲ.

ಅವರು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಸರಳ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ಅಂತಹ ಅಸಾಧಾರಣ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ, ಅವರ ನೈಸರ್ಗಿಕ ನಮ್ರತೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿತ್ತು.

ಅವರು ನಮ್ಮವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಮತ್ತು ಬಹುಶಃ ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಜನರು ಅವರನ್ನು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಗೋರೆಗಾಂವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂಗೀತ ನಿಧಿ ಮನೆ:
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿ ಗೋರೆಗಾಂವ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಮತ್ತು SPA ತಂಡವು ಹೆನ್ರಿ ನೈಟ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅವರನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಭೇಟಿ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.

ಅವರು ಕಂಡುಕೊಂಡದ್ದು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿತ್ತು.

ಹೆನ್ರಿ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತದ ಅಸಾಧಾರಣ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.

ಕ್ಯಾಸೆಟ್, ಆಡಿಯೊ ಟೇಪ್‌ಗಳು, ಡಿಸ್ಕ್‌ಗಳು, ದಾಖಲೆಗಳು, ಹಾಡು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಕೈಬರಹದ ಫೈಲ್‌ಗಳು ಇದ್ದವು.

ಹಲವಾರು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳಿದ್ದವು.

ಅವರ ಸಂಗ್ರಹವು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಗಾಯಕ ತನ್ನದೇ ಆದ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಇದು ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಂಗಳೂರು, ಗೋವಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಕೊಂಕಣಿ ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಾಡುಗಳು, ಸಂಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅವರು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ್ದರು.
ಮತ್ತು ಅವರು ಅವರನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಅವರು ಗಾಯಕರನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದರು.

ಅವರು ಸಂಯೋಜಕರನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದರು.

ಅವರು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಅವರು ಕಲಾವಿದರು ಮತ್ತು ತಲೆಮಾರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಧುರವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಲ್ಲರು.
ಅವರು ದಶಕಗಳ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಮ್ಮ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡಂತೆ ತೋರುತ್ತಿತ್ತು.

ಹಿಂದಿರುಗಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರನ್ನು ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತದ ಜೀವಂತ ವಿಶ್ವಕೋಶ ಎಂದು ವಿವರಿಸಬಹುದು.

ಕೊಂಕಣಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಗೀತದ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ದಾಖಲೆಗಳು ವಿರಳವಾಗಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಂಗ್ರಹವು ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಿಧಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.

ಜನರ ನಡುವೆ ಕುಳಿತಿದ್ದ ದಂತಕಥೆ:

ಹೆನ್ರಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಗುಣವು ನನ್ನನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿಸಿತು.

ಅವರ ಖ್ಯಾತಿಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ಬೇರೆ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಂತೆ ವರ್ತಿಸಲಿಲ್ಲ.

ಅವರು ಕೊಂಕಣಿ ನಾಟಕಗಳು, ಸಂಗೀತ ಸಭೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಹಾಜರಾಗುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ನಡುವೆ ಆರಾಮವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು.

ಅವರಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನದ ಅಗತ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ.

ಅವರು ವಿಐಪಿ ಉಪಚಾರವನ್ನು ಬೇಡಲಿಲ್ಲ.
ಅವರು ತಮ್ಮ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ನಡುವೆ ಗೋಡೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲಿಲ್ಲ.

ಅವರು ಕೊಂಕಣಿ ಮನರಂಜನೆಯನ್ನು ಆನಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಆ ಗುಣವು ಯಾವುದೇ ಪೀಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪ.
ಮತ್ತು ಬಹುಶಃ ಹೆನ್ರಿಯ ಹಾಡುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೊಂಕಣಿ ಕುಟುಂಬಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಏಕೆ ಕಂಡುಕೊಂಡವು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.

ಅವರು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡರು.

ದಿ ಹೆಲೆನ್-ಹೆನ್ರಿ ಮ್ಯಾಜಿಕ್
ಹೆನ್ರಿಯ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಯಾಣವು ಅವರ ಪೀಳಿಗೆಯ ಕೆಲವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕೊಂಕಣಿ ಕಲಾವಿದರೊಂದಿಗೆ ಸ್ಮರಣೀಯ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.
ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗಾಯಕಿ ಹೆಲೆನ್ ಡಿಕ್ರೂಜ್ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಒಡನಾಟವು ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಿಯರು ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರೀತಿಸುವ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು.

ಅವರ ಧ್ವನಿಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸುಂದರವಾಗಿ ಪೂರಕವಾಗಿದ್ದವು.

“ಚೊಂಡ್ರೆಮ್ ಉದೇವ್ನ್,” “ಸೆಜಾರಿ,” “ಘರಾಚೊ ದಿವೊ” ಮತ್ತು “ಕತ್ರಿನಾ” ನಂತಹ ಹಾಡುಗಳು ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತದ ಸ್ಮರಣೀಯ ಯುಗದ ಭಾಗವಾದವು.

ಹೆಲೆನ್-ಹೆನ್ರಿ ಸಂಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಡಾ. ಅಪರ್ಣಾ ಮಾಯೇಕರ್, ರೀನಾ ಡಿಸೋಜಾ ನೇರ ಸಂಗೀತ, ಮಧುರ, ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ವರ್ಚಸ್ವಿ ಪ್ರದರ್ಶಕರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮರೆಯಲಾಗದ ಸಂಗೀತ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದಾಗ ಒಂದು ಪೀಳಿಗೆಯ ಮಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು.

ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಕೊಂಕಣಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು:

ಹೆನ್ರಿಯವರ ಸಂಗೀತವು ಮಂಗಳೂರು ಅಥವಾ ಬಾಂಬೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಅವರ ಹಾಡುಗಳು ಭಾರತದ ಹೊರಗಿನ ಕೇಳುಗರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ರೇಡಿಯೋ ಮತ್ತು ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ತಲುಪಿದವು.

ಅವರ ಸಂಗೀತವು ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಕೊಂಕಣಿ ವಲಸೆಗಾರರಲ್ಲಿ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿತು.

ಇದು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಕೊಂಕಣಿ ಮಾತನಾಡುವ ಜನರು ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಹರಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸಂಗೀತವು ಅವರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬೇರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಪ್ರಬಲ ಎಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಯಿತು.
ಹೆನ್ರಿಯವರ ಹಾಡುಗಳು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದವು.
ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಬಾಂಬೆಗೆ.
ಬಾಂಬೆಯಿಂದ ಕೊಲ್ಲಿವರೆಗೆ.
ಭಾರತದಿಂದ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಮತ್ತು ಅದರಾಚೆಗೆ.
ಕೊಂಕಣಿ ಜನರು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಾರೋ ಅಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸ್ಥಾನವಿತ್ತು.

ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಬಿಡದ ವ್ಯಕ್ತಿ:
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆಗಳು ಅವರ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದವು.
ವಿವಿಧ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಅವರಿಗೆ “ಸಂಗೀತ ಸಾಮ್ರಾಟ್” ಮತ್ತು “ಕಲಾ ರತ್ನ” ಮುಂತಾದ ಬಿರುದುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.
ಆದರೆ ಬಹುಶಃ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಗೌರವವೆಂದರೆ ಯಾವುದೇ ಬಿರುದು ಅಥವಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಅಲ್ಲ.
ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಪ್ರೀತಿಯಾಗಿತ್ತು.
ಏಕೆಂದರೆ ಹೆನ್ರಿ ಎಂದಿಗೂ ಖ್ಯಾತಿಯು ಅವರನ್ನು ಅವರಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ.
ಯಶಸ್ಸು ಅವರನ್ನು ಪ್ರಸಿದ್ಧರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು, ಆದರೆ ಅದು ಅವರನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ವಿಭಿನ್ನಗೊಳಿಸಲಿಲ್ಲ.
ಅದು ನಿಜವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಲಾವಿದನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

ಕೊಂಕಣಿಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಯಭಾರಿ
ಆದ್ದರಿಂದ ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ದೊಡ್ಡ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೋಡಬೇಕು.

ಅವರು ಕೇವಲ ಮನರಂಜನೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.

ಅವರು ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಮಂಗಳೂರು, ಮುಂಬೈ, ಗೋವಾ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಹರಡಿರುವ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಭಾಷಾ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ, ಕೊಂಕಣಿಯನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿಡಲು ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಗೀತವು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಯಿತು.

ಹೆನ್ರಿ ಇದನ್ನು ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡರು.

ಅವರ ಹಾಡುಗಳು ಕೊಂಕಣಿಗೆ ಜನಪ್ರಿಯ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಅವರ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳುಕೊಂಕಣಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೇದಿಕೆ.

ಅವರ ಸಂಗ್ರಹವು ಹಿಂದಿನ ತಲೆಮಾರುಗಳ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದೆ.

ಮತ್ತು ಅವರ ನಮ್ರತೆಯು ಕಿರಿಯ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ ಸರಳತೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಹಬಾಳ್ವೆ ನಡೆಸಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಅಂತಿಮ ಪರದೆ:

ಆಗಸ್ಟ್ 14, 2026 ರಂದು, ಕೊಂಕಣಿ ಜಗತ್ತು 83 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿ ಡಿಸೋಜಾ ಅವರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು.

ವೇದಿಕೆ ಮೌನವಾಗಿರಬಹುದು.

ಆದರೆ ಅವರ ಸಂಗೀತ ಇನ್ನೂ ಮೌನವಾಗಿಲ್ಲ.

ಅವರನ್ನು ತಿಳಿದವರಿಗೆ, ನೆನಪುಗಳು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನವು.

ಊಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯಲ್ಲಿ ಸರಳ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ನೆನಪುಗಳು ಅವು.

ದುರಹಂಕಾರವಿಲ್ಲದೆ ಮಾತನಾಡಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗಾಯಕ.

ತಮ್ಮ ಮಲಾಡ್ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ನಿಧಿ ಪಾಲಕ.

ಹಿಂದಿನ ತಲೆಮಾರುಗಳ ಹಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಯಕರನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ವ್ಯಕ್ತಿ.

ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ನಡುವೆ ಕುಳಿತು ಕೊಂಕಣಿ ನಾಟಕ ಅಥವಾ ಸಂಗೀತ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ನಿಜವಾದ ಆನಂದದಿಂದ ವೀಕ್ಷಿಸಬಲ್ಲ ದಂತಕಥೆ.
ಮತ್ತು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿರುವ ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ನರಿಗೆ, ಅವರು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಧ್ಯಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ – ಮರೆಯಲಾಗದ ಹೆನ್ರಿ ನೈಟ್, ಇದು “ಮೊಗಾಚಿ ದೇಸ್ವಾಟ್” ಮತ್ತು ವಿಲ್ಫಿ ಮ್ಯೂಸಿಕಲ್ ನೈಟ್ ನ ಹೆಗ್ಗುರುತು ನಿರ್ಮಾಣಗಳ ನಂತರ ಬಂದಿತು ಮತ್ತು ಬಾರ್ಕುರಿಯನ್ ಸಮುದಾಯದ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೊಂಕಣಿ ಕಲಾವಿದನನ್ನು ಕರೆತಂದಿತು.

ಹಾಡು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ:
ಬಹುಶಃ ಅದು ಕಲಾವಿದನ ನಿಜವಾದ ಅಳತೆಯಾಗಿರಬಹುದು.
ಅವರು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಬದುಕುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಅಲ್ಲ.
ಅವರು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಅಲ್ಲ.
ಅವರು ಎಷ್ಟು ಹಂತಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಅಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಅವರು ಹೋದ ನಂತರ ಅವರ ಕೆಲಸವು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಅಲ್ಲ.
ಹೆನ್ರಿ ಡಿಸೋಜಾ ಆ ಅಮರತ್ವವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ.
‘ಕತ್ರಿನಾ’ ಅಥವಾ ‘ಅಮಿ ದೋಗಿ ಸೆಜಾರಾ’, ಸಂಚೆ ಕಿಥೇನ್ ಹೈ ತ್ಯಾ ಬಾಂಬೆ ಶಹರಾಚೆನ್……. ಅವರ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರೀತಿಯ ಹಾಡು ನುಡಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ, ನೆನಪುಗಳು ಮರಳುತ್ತವೆ.

ಕೊಂಕಣಿ ಸಭೆ ಹಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗಲೆಲ್ಲಾ, ಅವರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹಳೆಯ ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್ ಯಾರೊಬ್ಬರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ನಗುವನ್ನು ತಂದಾಗಲೆಲ್ಲಾ, ಹೆನ್ರಿ ಅಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ.
ಯುವ ಕೊಂಕಣಿ ಗಾಯಕರು ಸುವರ್ಣ ಪೀಳಿಗೆಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಾಗಲೆಲ್ಲಾ, ಅವರು ರಚಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಅವರು ಎದುರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರಿನ ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗಲೆಲ್ಲಾ, ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವರ ಹೆಸರು ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಅವರು ಒಂದೇ ಗಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು.
ಸಂಯೋಜಕ. ಸಂಗೀತಗಾರ.
ಪ್ರದರ್ಶಕ.
ಕೊಂಕಣಿ ಸಂಗೀತ ಪರಂಪರೆಯ ಸಂಗ್ರಾಹಕ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಕ.
ಆದರೆ ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ—
ಅವರು ಕೊಂಕಣಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಜನರನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವ ವಿನಮ್ರ ಮನುಷ್ಯ.
ಪ್ರಿಯ ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ, ವಿದಾಯ.
ನೀವು ಜನರಿಗಾಗಿ ಹಾಡಿದ್ದೀರಿ.
ನೀವು ಒಂದು ಭಾಷೆಗೆ ಲಯವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದೀರಿ.
ನೀವು ತಲೆಮಾರುಗಳ ಮಧುರವನ್ನು ಉಳಿಸಿದ್ದೀರಿ.
ನೀವು ಕೊಂಕಣಿಯನ್ನು ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಸಾಗಿಸಿದ್ದೀರಿ.
ಸಾವಿರಾರು ಜನರಿಗೆ ಸಂತೋಷವನ್ನು ತಂದಿದ್ದೀರಿ.
ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ನೀವು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದೀರಿ.
ವೇದಿಕೆ ಮೌನವಾಗಿರಬಹುದು.

ಚಪ್ಪಾಳೆಗಳು ಮರೆಯಾಗಿರಬಹುದು.
ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ಹಾಡುಗಳು ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತವೆ.

ನಿಮ್ಮ ಧ್ವನಿ ಜೀವಂತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ನಿಮ್ಮ ಸಂಗೀತ ಜೀವಂತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ನಿಮ್ಮ ನೆನಪುಗಳು ಜೀವಂತವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ನಿಮ್ಮ ಕೊಂಕಣಿ ಪರಂಪರೆ ಜೀವಂತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಮತ್ತು ಎಲ್ಲೋ, ಇನ್ನೊಂದು ಕೊಂಕಣಿ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ, ಯಾರಾದರೂ ನಿಮ್ಮ ಅಮರ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಪಾದಗಳು ತಟ್ಟಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ.
ಮುಖಗಳು ಬೆಳಗುತ್ತವೆ.
ನೆನಪುಗಳು ಮರಳುತ್ತವೆ.
ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿ ಹೃದಯಗಳು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ಶಾಶ್ವತ ಶಾಂತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಿರಿ, ಹೆನ್ರಿ ಡಿ’ಸೋಜಾ.
ಗಾಯಕ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ತೊರೆದಿದ್ದಾರೆ —
ಆದರೆ ಹಾಡು… ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ.

HENRY D’SOUZA The Voice That Made Konkani Hearts Dance

A Tribute to a Legendary Mangalorean Konkani Singer, Composer, Musician and a True Son of Konkani Culture
There are singers who entertain us.
There are singers who inspire us.
And then there are those rare artistes whose voices become part of the collective memory of a people.

Henry D’Souza belonged to that rare and treasured category.
For generations of Konkani lovers, his name is inseparably linked with melody, rhythm, humour, romance, nostalgia and the infectious spirit of Mangalorean Konkani music. His unmistakable voice and vibrant performances made him one of the most loved personalities of the golden era of Konkani entertainment.
But behind the legendary singer was an equally remarkable human being—simple, humble, approachable and completely free from the airs of fame.
That is the Henry D’Souza I remember.

A LEGEND IS BORN
Henry D’Souza was not merely a singer.
He was a singer, composer, lyricist, musician and stage performer, and one of those artistes who helped give modern Mangalorean Konkani music its distinctive popular character.
He possessed a rare ability to take a Konkani melody, give it an infectious rhythm and present it in a way that immediately connected with ordinary people.
His music carried the flavour of our soil.
It was lively, warm, humorous and deeply rooted in Konkani culture.
His association with Konkani theatre further strengthened his contribution. He composed music for numerous Konkani stage productions and worked with some of the most celebrated names in the Konkani cultural world.
His music also travelled far beyond Mangalore.
Through radio, recordings, stage performances and the Konkani diaspora, his songs reached Bombay, Goa, Sri Lanka, the Gulf and communities across the world.

“YE YE KATRINA” — A SONG FOR THE AGES
Among his many contributions, “Ye Ye Katrina” occupies a special place.
The song became an evergreen favourite and one of the most recognisable numbers in Konkani popular music. Its infectious rhythm and memorable presentation carried it far beyond the traditional Konkani audience.
Henry had that rare gift of creating songs that people did not merely listen to—they sang them, remembered them and celebrated with them.
His music made people move.
It made people laugh.
It made people sing along.
And it made Konkani gatherings come alive.
That is why Henry D’Souza was much more than a recording artiste.
He was an entertainer in the truest sense of the word.

THE BARKURIAN CONNECTION
Henry D’Souza’s story has a particularly special chapter in the cultural history of Barkurians in Mumbai.
St Peter’s Association (SPA), Barkur – Mumbai, the umbrella organisation of Barkurians in Bombay, took birth on 17 March 1988.
One of the cherished traditions of the Barkurian community was to organise an entertainment programme during the Diwali holidays in the first week of November—a time when Barkurians living in Bombay could come together, renew friendships, celebrate their roots and enjoy Konkani culture.

But the Barkurian youngsters had already created a strong cultural tradition before SPA came into existence.
The SPCYA, the platform of Barkurian youngsters established in 1985, had presented the memorable Konkani drama “Mogachi Desvatt” with the legendary Wilfy Rebimbus troupe at St Mary’s Auditorium, Mazgaon on 2nd November 1986.
It was a spectacular success.
The auditorium was packed.
The twelve immortal songs associated with the production added to the magic, and the performance became a cherished memory for the Barkurian community.
The following year, in November 1987, public demand brought another memorable programme—the Wilfy Musical Nite on 7th November.
Once again, St Mary’s Auditorium was overflowing.
Such was the enthusiasm that many people had to stand and watch the programme.
The Barkurian community in Bombay had clearly developed a tremendous appetite for quality Konkani entertainment.
Therefore, when SPA Mumbai looked for a new face for its entertainment programme, the choice of Henry D’Souza was both natural and deserving.

THE MEMORABLE “HENRY NITE”
And so came the Henry Nite.
The venue was again the familiar St Mary’s Auditorium, Mazgaon, which had already witnessed the unforgettable Barkurian evenings of Wilfy.
Henry D’Souza brought an entirely new musical flavour.
His name alone generated enormous anticipation.
And the programme with mesmerising Reena DSouza proved to be an instant hit.
Henry’s musical performance formed the heart of the evening, while the farce “Tamaso” by our own Barkurian artists with Harryboy, added humour and theatrical entertainment to the package.
For SPA Mumbai, it was an inspired choice.
For Barkurians, it was another unforgettable evening.
And for the history of Barkurian cultural activities in Bombay, the Henry Nite became yet another milestone in a remarkable tradition of bringing Konkani music and theatre to the community.

MY PERSONAL ENCOUNTER WITH THE LEGEND
My memories of Henry D’Souza, however, go beyond the stage.
I had the privilege of knowing him personally.
At that time, I was serving with Richardson Hindustan Limited, and Henry’s office was also located in the same building at Mahalaxmi, Mumbai.
We would meet during the lunch hours.
By then, Henry D’Souza was already at the peak of his fame in Bombay.
His great Konkani numbers were immensely popular.
He was a recognised name.
He was a star.
Yet whenever I met him, what struck me most was something entirely different.
His simplicity.
There was no ego.
He was remarkably down to earth.
For someone who had achieved such extraordinary popularity, his natural humility was genuinely astonishing.
He behaved like one among us.
And perhaps that was precisely why people loved him so much.

THE MUSICAL TREASURE HOUSE IN GOREGAON:
Henry was residing in Goregaon at that time, and the SPA team had the opportunity to meet him there in connection with the Henry Nite.

What they discovered was fascinating.
Henry possessed an extraordinary personal collection of Konkani music.
There were cassette, audio tapes, discs, records, song books and handwritten files.
There were materials in several languages.
His collection was not merely that of a singer preserving his own recordings.
It represented an entire world of Konkani music.
He had collected songs, compositions and information relating to great artistes from Mangalore, Goa and other Konkani-speaking regions.
And he remembered them.
He knew the singers.
He knew the composers.
He remembered the songs.
He could connect melodies with artistes and generations.
He seemed to carry decades of Konkani musical history in his memory.
Looking back, one could almost describe Henry D’Souza as a living encyclopaedia of Konkani music.
At a time when systematic archives of Konkani popular music were rare, his personal collection represented an invaluable cultural treasure.

A LEGEND WHO SAT AMONG THE PEOPLE:
There was another quality about Henry that deeply impressed me.
Despite his fame, he never behaved as though he belonged to a different world.
He would attend Konkani dramas, musical nites and cultural programmes and sit comfortably among ordinary members of the audience.

He did not always need a special place.
He did not demand VIP treatment.
He did not create a wall between himself and the common people.
He simply enjoyed Konkani entertainment.
That quality is rare in any generation.
And perhaps it explains why Henry’s songs found such a permanent place in the hearts of ordinary Konkani families.
He understood his audience because he remained part of the audience.

THE HELEN–HENRY MAGIC
Henry’s musical journey also included memorable collaborations with some of the finest Konkani artistes of his generation.
His association with the legendary singer Helen DCruz produced songs that remain cherished by Konkani music lovers.
Their voices complemented each other beautifully.
Numbers such as “Chondrem Udevn,” “Sezari,” “Gharacho Divo” and “Katrina” became part of a memorable era of Konkani music.

The Helen–Henry combination and in later years Dr Aparna Mayekar, Reena DSouza represented the magic of a generation when live music, melody, meaningful lyrics and charismatic performers came together to create unforgettable musical experiences.

TAKING KONKANI BEYOND BORDERS:
Henry’s music did not remain confined to Mangalore or Bombay.
His songs reached audiences through radio and recordings, including listeners outside India.
His music found admirers in Sri Lanka and among the worldwide Konkani diaspora.
This was an important contribution.

At a time when Konkani-speaking people were increasingly scattered across cities and countries, music became one of the strongest threads connecting them with their cultural roots.
Henry’s songs travelled with them.
From Mangalore to Bombay.
From Bombay to the Gulf.
From India to Sri Lanka and beyond.
Wherever Konkani people gathered, there was a place for Henry D’Souza’s music.

THE MAN WHO NEVER LET FAME CHANGE HIM:
Awards and recognition naturally followed his contribution.
He was honoured with titles such as “Sangeet Samrat” and “Kala Ratna”, besides receiving recognition from various Konkani organisations.
But perhaps the greatest honour was not any title or award.
It was the affection of ordinary people.
Because Henry never allowed fame to separate him from them.
Success made him famous, but it never made him different.
That is the hallmark of a truly great artiste.

A CULTURAL AMBASSADOR OF KONKANI
Henry D’Souza’s contribution should therefore be viewed in a much larger context.
He was not simply producing entertainment.
He was helping preserve a language and its cultural memory.
For a relatively small linguistic community spread across Mangalore, Mumbai, Goa and the wider world, popular music became one of the most effective ways of keeping Konkani alive.
Henry understood this instinctively.
His songs gave Konkani a popular voice.
His performances gave Konkani a public stage.
His collection preserved the music of earlier generations.
And his humility gave younger artistes an example of how greatness could coexist with simplicity.

THE FINAL CURTAIN:
On 14 August 2026, the Konkani world lost Henry D’Souza at the age of 83.
The stage may have fallen silent.
But his music has not.
For those who knew him, the memories are much more than recordings and performances.
They are memories of a simple man at Mahalaxmi during lunch hour.
A celebrated singer who spoke without arrogance.
A musical treasure keeper in his Malad home.
A man who could remember songs and singers from generations past.
A legend who could sit among ordinary people and watch a Konkani drama or musical nite with genuine enjoyment.
And for Barkurians in Mumbai, he will forever remain part of a special cultural chapter—the unforgettable Henry Nite, which followed the landmark productions of “Mogachi Desvatt” and the Wilfy Musical Nite, and brought another great Konkani artiste into the heart of the Barkurian community.

THE SONG GOES ON:
Perhaps that is the true measure of an artiste.
Not how long he lives.
Not how many awards he receives.
Not how many stages he conquers.
But whether his work continues to live after he is gone.
Henry D’Souza has achieved that immortality.
Whenever ‘Katrina’ or ‘Ami Dogi Sezara’, Sanche Kithen hai tya Bombay shaharachen…….another of his beloved numbers begins to play, memories will return.
Whenever a Konkani gathering breaks into song, his presence will be felt.

Whenever an old recording brings a smile to someone’s face, Henry will be there.
Whenever young Konkani singers discover the music of the golden generation, they will encounter the legacy he helped create.
And whenever the history of Mangalorean Konkani music is written, Henry D’Souza’s name will occupy a place of honour.
He was all in one singer.
composer. musician.
performer.
collector and preserver of Konkani musical heritage.
But above all—
he was a humble human being who loved Konkani and its people.
Farewell, dear Henry D’Souza.
You sang for people.
You gave rhythm to a language.
You preserved the melodies of generations.
You carried Konkani across borders.
You brought joy to thousands.
And despite becoming a legend, you remained one among us.
The stage may have gone silent.
The applause may have faded.
But your songs will continue to echo from generation to generation.
Your voice will live.
Your music will live.
Your memories will live.
Your Konkani legacy will live.
And somewhere, at another Konkani gathering, someone will play one of your immortal songs.
Feet will begin to tap.
Faces will light up.
Memories will return.
And Konkani hearts will dance once again.
Rest in eternal peace, Henry D’Souza.
The singer has left the stage —
but the song goes on… forever.

ಗಾವ್ಪಿ ಹೆನ್ರಿ ಡಿಸೋಜ್ ಕೊಂಕ್ಣಿಂತ್ಲೊ ಫಾಮದ್, ಲೋಕಾ ಮೊಗಾಳ್ ಗಾವ್ಪಿ. ಸುಮಧುರ್ ತಾಳ್ಯಾಚೊ ಗಾವ್ಪಿ. ಕೊಂಕಣಿಂತ್ ಖ್ಯಾತ್ ಶ್ರೀಲಂಕ ಬ್ರಾಡ್ ಕಾಸ್ಟಿಂಗ್ ಹಾಂತುನ್ ಫಾಯ್ಸ್ ಜಾಲ್ಯಾ ಕೊಂಕಣಿ ಪೊದ್ ಪಯ್ಲೆಂ ಹಾಚೆಂ ಜಾವ್ನ್ ಆಸಲ್ಲೆಂ. ಯೆ ಯೆ ಕಾತ್ರಿನಾ ಪೊದ್ ಹರ್ಯೆಕ್ಲ್ಯಾಚಾ ಜೀಬೆಂತ್ ಆನಿ ಮನಾಂತ್ ವ್ಹಾಳ್ಚೆ ತಾಚೆಂ ಗೀತ್ ವಿಶ್ವ್ ಪ್ರಸಿದ್ದ್, ತಾಚ್ಯಾ ತಾಳ್ಯಾಕ್ ಮರಣ್ ನಾ. ಹ್ಯಾ ಮಹನೋತ್ ಗಾವ್ಪ್ಯಾಕ್ ಜನನುಡಿ ವಾರ್ತಾ ಸಂಸ್ಥೊ ಮೊಗಾಚಿ ಗೌರವಾಚಿ ಶ್ರದ್ದಾಂಜಲಿ ಅರ್ಪಿತಾ – ಸಂಪಾದ; ಬರ್ನಾಡ್ ಜೆ.ಕೋಸ್ತ್